نوشته‌ها

واکسن ابرنوسان در بورس

پس از ابرنوسان‌ اعجاب‌انگیز در سال ۹۹ و افت ۱۰ماهه قیمت‌ها، حالا چند روزی است که بورس با گام برداشتن در مسیر صعودی، حدود ۱۳درصد از کف اخیر خود فاصله گرفته است و شاهد بازگشت پول‌های تازه به گردونه معاملات سهام هستیم. اما بورس چگونه می‌تواند از این جریان ورودی، بهره واقعی ببرد که هم همانند سال گذشته شاهد حبابی شدن قیمت‌ها و به تبع آن ریزشی فرسایشی نباشد و هم از این فرصت در جهت توسعه این بازار که می‌تواند نقش مولد در اقتصاد کشور ایفا کند، استفاده کند. به نظر می‌رسد سیاستگذار درصورت اتخاذ تدابیر لازم و تقویت بازار اولیه، گسترش ابزارهای پوشش ریسک و در کنار آن توجه به تعمیق بازار بدهی و تشویق و تسهیل افزایش سرمایه‌هایی از نوع صرف سهام می‌تواند شرایطی را پدید آورد که بازار سرمایه در مواجهه با موج نقدینگی احتمالی از شانس بیشتری برای دستیابی به یک روند پایدار و منطقی نسبت به آنچه در سال گذشته رخ داد، برخوردار شود.

محمد‌امین خدابخش: رشد قابل‌توجه نقدینگی در طول ماه‌های نخست سال جاری سبب شده تا بازار سهام نیز مانند سایر بازارهای سرمایه‌پذیر از شانس بیشتری برای خوشه‌چینی از این پدیده اقتصادی نامبارک برخوردار باشد. بررسی‌ها نشان می‌دهد عواملی نظیر رشد پایه پولی و گذر نقدینگی از سطح ۳۶۰۰ هزار میلیارد تومان زمینه را برای تحقق این امر فراهم کرده است. در روزهای اخیر شاهد ورود پول‌های تازه به بازار سهام بوده‌ایم. همین امر زمینه لازم برای رشد قیمت‌ها را فراهم کرده است. تقویت این جریان می‌تواند بستر لازم را برای وقوع شرایطی همانند آنچه در سال ۹۹ رخ داد، فراهم کند و به ابرنوسان قیمت‌ها بینجامد. اما چگونه می‌توان از تکرار این تجربه جلوگیری کرد؟ بررسی‌های «دنیای‌اقتصاد» حکایت از آن دارد که در صورت اتخاذ تدابیر لازم و تقویت بازار اولیه در کنار ابزارهای پوشش ریسک می‌توان شرایطی را پدید آورد که بازار سرمایه در مواجهه با موج تورمی احتمالی از شانس بیشتری برای دستیابی به یک روند پایدار نسبت به آنچه در سال گذشته رخ داد برخوردار باشد.ضمن آنکه با اتخاذ تدابیری رشد حبابی سال ۹۹تکرار نشود و رونق واقعی نصیب این بازار شود.

تکرار شوم تاریخ

بسیاری از مردم بر این باور هستند که «تاریخ تکرار می‌شود»؛ گفته‌ای معروف که بارها و بارها با دنباله‌های مختلف به میان جامعه آمده و در برخی از گفته‌ها بر لزوم تکرار دوباره تاکید شده است، تکراری که پس از وقوع تراژدی در مرتبه دوم به شکل کمدی بروز خواهد کرد. در ایران اما تکرار دوباره یک اتفاق هم لزوما کمدی نمی‌شود. تجربه دهه‌های اخیر نشان داده دست کم گرفتن اقتصاددان‌ها از اواسط دهه ۴۰ تاکنون شرایطی را رقم زده که به موجب آن یک تراژدی بارها و بارها در قامت کژفهمی ساز و کار اقتصادی بروز کرده و چرخه‌ رها شدن فنر قیمت ارز چندین مرتبه به جان بازارها افتاده است. البته این تنها روی واضح سکه تورم است. در حالی طی سال‌های اخیر سیل نقدینگی بخش‎‌های مختلف اقتصاد کشور را در‌نوردیده و به آسانی توانسته قیمت ارز را به عنوان مهم‌ترین عامل انتظارات تورمی بالا ببرد که در طول بیش از پنج دهه نه هزینه‌ها به منظور ایجاد تعادل با درآمدها کم شده و نه موانع مزاحم افزایش درآمد ملی اعم از ریسک‌های مختلف مشرف بر اقتصاد کمتر شده است. دقیقا به موجب همین عوامل است که طی سال‌های اخیر چرخه‌های رشد تورمی قیمت در بورس هر چند سال یک بار تکرار شده‌اند و با فرو بردن سرمایه‌های خرد به چنگال زیان از میل به سهامداری بلندمدت بیش از پیش کاسته‌اند.

بودجه زیر خاکستر

این روزها بازار سرمایه به نسبت‌ هفته‌های قبل شرایط بهتری را سپری می‌کند. در حالی که تا همین چندی قبل شاخص قیمت‌ها در بورس هر روز گام دیگری در روند نزولی برمی‌داشت، حالا چند وقتی است که این نشانگر مهم بورسی تغییر روند داده و هر چند آهسته اما تقریبا پیوسته رو به بالا می‌رود. بررسی آنچه در طول چندماه اخیر رخ داده نشان می‌دهد رشد قیمت‌ها در بازارهای جهانی همزمان با کاهش قابل‌توجه قیمت سهام در بورس، در کنار فرا رسیدن فصل مجامع راه را برای رشد قیمت سهام باز کرده است. همان‌طور که در گزارش‌های پیشین نیز به آن اشاره شد، بورس تهران نه تنها می‌تواند به این سه عامل واکنش مثبت نشان دهد بلکه ممکن است در روزهای پیش رو حداقل تا پایان فصل مجامع به اصلاح بخشی از افت قابل‌توجه قیمت در ماه‌های گذشته نیز بینجامد.اما مساله اینجاست که تمامی این عوامل در کنار هم تنها می‌توانند مثلث اصلاح بازار سهام را شکل بدهند و نه رونق آن. این مساله را در حالی می‌توان مطرح کرد که در یک صورت روند صعودی بازار سهام و فراتر رفتن از اصلاح نیز در چرخه معاملات سهام احتمال رخ دادن دارد.بررسی‌های «دنیای‌اقتصاد» نشان می‌دهد در آستانه روی کارآمدن دولت سیزدهم شکاف میان توهم بودجه ۱۴۰۰ با واقعیت آنچنان زیاد است که نه تنها با افت انتظارات تورمی سایه شوم تورم از سر اقتصاد رنجور ایران کم نشده است بلکه کار ممکن است به حدی بیخ پیدا کند که در نیمه دوم سال شاهد توفان افزایش قیمت در بازارهای کالا و خدمات و بازارهای دارایی نظیر ارز و سهام باشیم. مشکل از جایی شروع می‌شود که بدانیم از مجموع بودجه ۱۲۰۰ هزارمیلیارد تومانی سال ۱۴۰۰ چیزی در حدود ۳۰۰ تا ۵۰۰ هزار میلیارد تومان احتمالا بدون درآمد خواهد ماند و در صورت عدم تحقق مفروضات درآمدی دولت فربه ایران هیچ راهی به جز رقیق‌تر کردن ریال در برابر سایر ارزها پیش رو ندارد.

افزایش نقدینگی روی فرکانس بورس

این در حالی است که دست‌اندازی به راه‌حل قانونی استفاده از تنخواه‌گردان بانک مرکزی برای تامین هزینه‌ها همین حالا هم زنگ تورم را به صدا درآورده است. دولت پول چاپ می‌کند و بازارها هم بی‌توجه به آنچه در راه است دست کم در کشاکش هیجانات تغییر دولت و نامعلوم بودن چشم‌انداز برجام تا به حال به افزایش قیمت تن نداده‌اند. بر این اساس روزهای نخست تیر در شرایطی سپری می‌شود که آخرین آمار ارائه شده از سوی بانک مرکزی در مورد تحرکات پولی این سازمان حکایت از رشد ۸/ ۲برابری چاپ پول در طول این ماه دارد. بر این اساس در حالی روزانه بیش از ۹۰۰ میلیارد تومان در روز پول چاپ می‌شود که این رقم در میانگین سال گذشته حدودا ۳۱۵ میلیارد تومان در روز بوده است. میزان نقدینگی کل کشور به سطحی فراتر از ۳۶۰۰ هزار میلیارد تومان رسیده و پایه پولی نیز در شرایطی بی‌وقفه در حال باد شدن است که اگر هزینه‌های تراشیده شده برای دولت را با افزایش درآمد ارزی دنبال نکنند، به احتمال زیاد کشور چاره‌ای به جز افتادن در چنگال تورم بیشتر نخواهد داشت و همان‌طور که می‌دانیم بازار سرمایه هم بازاری است تورمی که در سایه رشد ناچیز اقتصادی، در طول سال‌های قبل به عنوان مصرف‌کننده تورم و رشد قیمت دلار عمل کرده است. روند موجود در اقتصاد کشور و افزایش حجم سپرده‌ها به حدود ۲۹۰۰ هزار میلیارد تومان در کنار کاهش بهره در اردیبهشت (که البته کم کم افزایش یافت و تاکنون بنابر اعلام تارنمای بانک مرکزی به ۵/ ۱۸ درصد رسیده) راه را برای افزایش قیمت‌ها در بازار سرمایه هموار می‌کند. این طور که به نظر می‌آید شرایط اردیبهشت سال جاری مانند سال گذشته بوده که رشد قیمت لجام‌گسیخته را در این بازار رقم زد.از سوی دیگر در همین مدت یک اتفاق مهم دیگر در آمار پولی کشور رقم خورده است. اضافه برداشت دولت از بانک مرکزی تنها به افزایش حجم نقدینگی محدود نمانده و همزمان با افزایش میزان پول، قیمت آن(نرخ بهره) نیز در طول اردیبهشت پایین آمده است.

این رویداد در حالی به وقوع پیوسته که همزمان حجم شبه‌پول که همان سپرده‌های مدت‌دار هستند نسبت به پول افزایش یافته و مردم در مواجهه با عدم اطمینان موجود و آینده مبهم بازارها سعی می‌کنند هدف حفظ دارایی خود را در مقاصد کم‌ریسکی نظیر سپرده بانکی دنبال کنند. این امر در حالت عادی می‌تواند نوید کاهش انتظارات تورمی را به فعالان و سیاستگذاران اقتصادی مخابره کند با این حال رشد پولی نیز سبب شده تا در قامت آمار انتظارات تورمی تقویت شوند. این خود وضعیتی متناقض را پدید آورده که افزایش قیمت دارایی در بازارهای مربوط را دور از انتظار نگه نمی‌دارد.

به عقب بر نمی‌گردیم؟

با وجود این مقایسه شرایط موجود نشان می‌دهد به رغم شباهت‌های تورمی سال گذشته با دوره کنونی افتادن در یک ابرنوسان نظیر آنچه در سال قبل شاهد بودیم امری نا‌محتمل است. چرا که اولا؛ اعتماد موجود نسبت به بازار سهام در مقایسه با سال گذشته از بین رفته است و از طرفی دیگر به دلیل مشخص نبودن آینده برجام کاملا مشخص نیست که دژخیم تورم دقیقا چگونه به جان بازارها خواهد افتاد.

با این حال می‌توان این‌طور تصور کرد که تورم در هر صورت با هر شدت و ضعفی که باشد گریبان ایران ۱۴۰۰ را خواهد گرفت و سرریز آن نیز بورس و دیگر بازارها را در معرض تغییر قرار خواهد داد. دقیقا در همین نقطه است که دولت می‌تواند جلوی تکرار تاریخ را بگیرد.

گمانه‌زنی‌ها هم اکنون حکایت از آن دارد که دلیل دولت برای اجتناب از انتشار اوراق بدهی و انتخاب راهکار تامین مالی غیر تورمی کسری بودجه دلایلی نظیر بار مالی آتی دارد و به دلیل آنکه کارکرد انقباضی آن از افزایش قیمت در بازارها جلوگیری می‌کند  روند نزولی چندماهه را در بورس تشدید خواهد کرد. این در حالی است که برشمردن دو عامل یاد شده و توجه سیاستگذار به آنها می‌تواند از عمق واهمه‌ها نسبت به تاثیر منفی این ابزار بر بازار سهام بکاهد. نکته دیگر اینکه پایین بودن نرخ بهره و در واقع تشدید نرخ بهره حقیقی منفی عاملی است که به تشدید شرایط تورمی دامن می‌زند. می‌توان بدون تحمیل کردن بار مالی به بانک‌ها از طریق انتشار اوراق با نرخ بهره معقول به نحوی که استقبال از اوراق یاد شده افزایش یابد نقدینگی را صرف تامین کسری بودجه کرد تا هم سرمایه‌های مردم انگیزه کافی برای ورود به بازارهایی نظیر ارز و سکه را نداشته باشند و هم با آمدن به بازار بدهی مبادلات در اقتصاد کشور بیش از پیش شفاف شود.

البته پرداختن به این نکات نافی این مساله نیست که کلیت اقتصاد کشور نیاز جدی به ترمیم ساختار دارد و این نیاز از طریق بازبینی کارکرد نهادها در سطوح کلان و تقویت کارکردهای بازار اولیه در دل بازار سرمایه قابل حصول است. در صورتی که این امر محقق شود و سهم ابزارهای پوشش ریسک در بازار سرمایه نیز افزایش یابد می‌توان انتظار داشت که مشکل عمده‌تر اقتصاد یعنی همان تورم‌زا بودن، در مسیر آتی خودسپر بهتری در مقابل عامل تورم داشته باشد و دست کم تا زمانی که این مشکل ریشه‌ای را حل نکرده از شانس بیشتری برای جهت‌دهی مولد به نقدینگی تازه‌نفس برخوردار شود. بدون شک تحقق چنین امری می‌تواند رونق واقعی را جایگزین رشد تورمی در بورس کند و با کاهش واهمه سرمایه‌گذاران نسبت به حضور در بازار سرمایه بر شانس سرمایه‌گذاری بلندمدت آنان به جای سفته‌بازی در این بازار بیفزاید.

منبع: دنیای اقتصاد

/ پایان نوشتار

تعداد چک های برگشتی بالا رفت

آمار بانک مرکزی درباره چک‌های برگشتی در دومین ماه سال جاری نشان می‌دهد که در این ماه ۶۷۰ هزار فقره چک برگشت خورده که از نظر تعداد و مبلغ معادل ۱۷‌.۸ و ۴۶.۳ درصد افزایش داشته است.

تازه‌ترین آماری که بانک مرکزی از جریان مبادلات چک منتشر کرده است، نشان می‌دهد که در اردیبهشت سالجاری حدود ۷.۵ میلیون  فقره چک به ارزشی حدود ۱۹۴ هزار و ۳۰۰ میلیارد تومان مبادله شده است که از نظر تعداد و مبلغ به ترتیب ۷.۶ و ۳۱.۳ درصد افزایش یافته است.

از سوی دیگر، بیش از ۶.۸ میلیون فقره با ارزش ۱۷۱ هزار و ۱۰۰ میلیارد تومان از چک‌های مبادله‌ای وصول شده است که از نظر تعداد و مبلغ به ترتیب ۶‌.۷ و ۲۹‌.۵ درصد افزایش دارد.

در کنار چک‌های وصولی بالغ بر ۶۷۰ هزار فقره چک برگشت خورده که از نظر تعداد و مبلغ چک‌های برگشتی به ترتیب با  ۱۷.۸ و ۴۶.۳ درصد افزایش داشته است.

همچنین در این مدت، در استان تهران حدود ۲.۲ میلیون فقره چک با ارزشی بیش از ۹۳ هزار و ۲۰۰ میلیارد تومان مبادله شده که بیانگر صدرنشینی استان تهران در مبادله چک در سطح کشور است.

چک‌های وصول شده در تهران ۲ میلیون فقره به ارزشی حدود ۸۳ هزار و ۲۰۰ میلیارد تومان و چک‌های برگشتی معادل ۱۸۲ هزار فقره به ارزشی بیش از ۱۰ هزار میلیارد تومان گزارش شده است.

 

میزان چک‌های برگشتی به تفکیک علل 

علاوه بر این، در اردیبهشت ماه کل کشور بیش از ۶۴۸ هـزار فقـره چـک بـه ارزشی بیش از ۲۲ هـزار و ۳۰۰ میلیـارد تومان به دلایل کسری یـا فقـدان موجـودی برگشـت خورده است که از نظر تعداد و ارزش ۹۶.۷ و ۹۶.۲ درصد از کل چک‌های‌برگشتی به دلایل کسری یا فقدان موجودی بوده است.

از سوی دیگر، در استان تهران حدود ۱۷۴ هزار فقره چک به ارزشی حدود ۹ هزار و ۶۰۰ میلیارد تومان به دلایل کسری یا فقدان موجودی برگشت داده شده که در استان تهران از نظر تعداد ۹۵.۷ درصد و از نظر مبلغ ۹۵.۳ درصد از کل چک‌های برگشتی به دلایل کسری یا فقدان موجودی بوده است.

منبع: ایسنا

/ پایان نوشتار

استراتژی جدید در بازار دلار

 در دومین روز هفته، روند تازه‌ای در بازار ارز شکل گرفت. روز یکشنبه، اسکناس آمریکایی با افزایش خریدها مواجه شد و برخلاف روزهای قبل، راه صعودی را برای حرکت انتخاب کرد. دیروز دلار ۳۵۰ تومان رشد را به ثبت رساند و به بهای ۲۴ هزار تومان رسید. این اتفاق در حالی رخ داد که بازار از روز پنج‌شنبه در فاز نزولی قرار گرفته بود و روز شنبه با از دست دادن محدوده حمایت ۲۳ هزار و ۸۰۰ تومانی، زمینه‌ساز تقویت انتظارات نزولی معامله‌گران شده بود.

به گفته فعالان، یک خبر سیاسی وضعیت بازار ارز و استراتژی معامله‌گران را تغییر داد. در ساعات انتهایی روز شنبه، برخی خبرگزاری‌ها به نقل از عباس عراقچی اعلام کردند که دشوار است در هفته جاری توافقی حاصل شود. به گزارش سایت همشهری آنلاین، عباس عراقچی، رئیس هیات ایرانی در وین، درباره مذاکرات هسته‌ای گفت: فکر نمی‌کنم طی این هفته به توافق دست پیدا کنیم و احتمالا لازم باشد که طرفین بار دیگر به پایتخت‌ها بازگردند.

یکی از دلایلی که معامله‌گران در روز ابتدایی هفته فروش‌های خود را بالا برده بودند،‌ احتمال توافق جدید هسته‌ای پیش از برگزاری انتخابات ریاست‌جمهوری بود. با این حال، صحبت‌های عراقچی جهت انتظارات معامله‌گران را تغییر داد و زمینه‌ساز افزایش خریدها شد.

افزایش قیمت دلار صرافی‌های بانکی

همزمان با افزایش قیمت دلار در بازار آزاد، ارزش این ارز در صرافی‌های بانکی نیز رشد کرد. به‌عنوان مثال، روز یکشنبه دلار حدود ساعت ۱۵ بر تابلوی صرافی بانک شهر ۲۳ هزار و ۶۰۰ تومان قیمت خورد که ۲۵۰ تومان بیشتر از روز شنبه بود. به گفته فعالان، بازارساز با افزایش قیمت دلار در صرافی‌های بانکی سعی می‌کرد مانع از ورود تقاضای کاذب به بازار شود. اگر فاصله قیمت دلار بازار آزاد و صرافی‌های بانکی زیاد شود، بخشی از افراد به منظور آربیتراژ قیمتی و کسب سود از فواصل قیمتی وارد بازار می‌شوند. به‌عنوان مثال، اگر دیروز قیمت صرافی‌های بانکی رشد نمی‌کرد، فاصله قیمت آنها با بازار آزاد به حدود ۸۰۰ تومان می‌رسید. ۸۰۰ تومان فاصله بین دلار بازار آزاد و صرافی‌های بانکی می‌تواند، برای دلالان در حجم ۲ هزار دلار، حدود یک میلیون و ۶۰۰ هزار تومان سود به همراه بیاورد. با این حال، بازارساز با افزایش قیمت صرافی‌های بانکی سعی کرد انگیزه دلالان برای ورود به بازار را کاهش دهد. در کنار این، نوسان‌گیران زمانی که فاصله بین قیمت صرافی‌های بانکی و بازار آزاد چشم گیر نیست، ترجیح می‌دهند که در معاملات مداخله نکنند. آنها از این موضوع هراس دارند که بعدها، سیاستگذار از خریداران ارز صرافی‌های بانکی مالیات دریافت کند و به همین دلیل ترجیح می‌دهند، حداقل هنگامی از صرافی‌ها خرید کنند که قیمت‌های بسیار پایین تری نسبت به بازار آزاد داشته باشند.

رشد احتیاطی در بازار سکه

در دومین روز هفته، سکه امامی نیز از فاز نزولی خارج شد و در مسیر افزایش قرار گرفت. دیروز فلز گرانبهای داخلی ۱۸۰ هزار تومان افزایش قیمت را تجربه کرد و به بهای ۱۰ میلیون و ۶۸۰ هزار تومان رسید. به گفته فعالان، رشد بهای دلار عامل مهمی بود که زمینه‌ساز تغییر انتظارات در بازار سکه شد. با وجود افزایش قیمت روز یکشنبه، سکه بازان همچنان محتاط رفتار می‌کردند و همین موضوع موجب شد که قیمت توان عبور از محدوده مقاومتی ۱۰ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان را از خود نشان ندهد. در صورتی که اونس طلا امروز روند افزایشی داشته باشد و دلار نیز بالای خط ۲۴ هزار تومان باقی بماند، فلز گرانبهای داخلی به احتمال زیاد به سوی مقاومت ۱۰ میلیون و ۸۰۰ هزار تومانی حرکت خواهد کرد. در صورتی که معامله‌گران احساس کنند، شانس زیادی برای افزایش قیمت سکه نیست، با قدرت از موقعیت خرید خارج شده و در مسیر فروش قرار می‌گیرند. در این سناریو، احتمال برگشت فلز گرانبهای داخلی به زیر محدوده ۱۰ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان وجود خواهد داشت.

منبع: دنیای اقتصادی

/ پایان نوشتار

قانون جدید بانک مرکزی برای صرافی‌ها؛ سرمایه صرافی‌ها ۲۵ میلیارد تومان شد

حداقل مبلغ سرمایه به منظور تاسیس و فعالیت صرافی تضامنی و صـرافی وابسـته بـه موسسات اعتباری در استان تهران و شهرهای بزرگ (اصفهان، اهـواز، تبریـز، شـیراز، کرج، مشهد، قم و ارومیه) مبلغ ۲۵ میلیارد تومان و در سـایر شـهرها مبلـغ ۱۳ میلیارد تومان تعیین شد.

 دستورالعمل اجرایی تاسیس، فعالیت و نظارت بر صرافی‌ها، در ۵۲ ماده و ۲۸ تبصـره در یکهـزار و سیصد و چهاردهمین جلسه مورخ ۲۸/۰۲/۱۴۰۰ شورای پول و اعتبار به تصویب رسید.

از تاریخ لازم‌الاجرا شدن این دستورالعمل، «دستورالعمل اجرایی تاسیس، فعالیت و نظارت بر صرافی ها» موضوع مصوبه یک هزار و یکصد و هشتاد و سومین جلسه مورخ ۲۸/۰۵/۱۳۹۳ شورای پول و اعتبار، احکام مرتبط با صرافی در دستورالعمل اجرایی عملیات پولی و بانکی در مناطق آزاد تجاری – صنعتی جمهوری اسلامی ایران مصوب جلسه مورخ ۱۳/۰۶/۱۳۷۹ شورای پول و اعتبار که مغایر با این دستورالعمل است و همچنین دیگر مصوبات مغایر با این دستورالعمل، منسوخ می شود.

 

به استناد بند (ج) ماده (۱۱) قانون پولی و بانکی کشور مصوب ۱۸ تیرمـاه ۱۳۵۱، قـانون تنظـیم بازار غیرمتشکل پولی و آیین نامه های اجرایی آن و بنـد (الف) مـاده ( ۲) قـانون احکـام دائمـی برنامه های توسعه کشور، «دستورالعمل اجرایی تاسیس، فعالیت و نظارت بر صرافی هـا» که از این پس به اختصار «دستورالعمل» نامیده می شود، به شرح ذیل تدوین می شود.

طبق دستورالعمل جدید صرافی‌ها، ‌ حداقل مبلغ سرمایه به منظور تاسیس و فعالیت صرافی تضامنی و صـرافی وابسـته بـه موسسات اعتباری در استان تهران و شهرهای بزرگ (اصفهان، اهـواز، تبریـز، شـیراز، کرج، مشهد، قم و ارومیه) مبلغ دویست و پنجاه میلیارد ریال و در سـایر شـهرها مبلـغ یکصد و سی میلیارد ریال تعیین می شود که لازم است قبل از ثبت صرافی تمامـا به صورت نقدی نزد یکی از موسسات اعتباری تودیع شود.

تبصره ۱ – بانک مرکزی می تواند نسبت به تغییر حداقل سرمایه موضوع این ماده حسـب شرایط و اقتضائات از جمله نرخ تورم اقدام کند.
تبصره ۲ – حداقل ۷۰ درصد از سرمایه صرافی وابسته به موسسه اعتباری، همواره بایـد به طور مستقیم متعلق به مؤسسه اعتباری ذیربط باشد. مـابقی سـرمایه صـرافی هـای مزبور حسب مورد باید متعلق به اشخاص حقوقی زیرمجموعه مؤسسه اعتباری باشد.

منبع: خبرآنلاین

/ پایان نوشتار

رمزارز؛ بازاری که دائم در حال دستکاری است

بررسی‌ها نشان می‌دهد اثرپذیری قیمت ارزهای مجازی از اظهارات ثروتمندان و حجم بالای تخلفاتی نظیر کلاهبرداری در این بازار،ریسک بالاتر و نوسانات به مراتب شدیدتری را به سرمایه‌گذار تحمیل کرده است.

ارزهای مجازی در معاملات تسلا، توییت‌ها و برنامه‌های تلویزیونی مرتبط، ارزش بیت‌کوین را ظرف کمتر از یک هفته تا کانال ۳۰ هزار دلاری عقب راند و نوسان سنگینی را به سرمایه‌گذاران دوج‌کوین تحمیل کرد.

ویژگی بر باد رفته رمزارزها!

برخی از کارشناسان و سرمایه‌گذاران بازار رمزارز معتقدند، یکی از ویژگی‌های ترغیب‌کننده برای ورود به این بازار، غیرمتمرکز بودن آن، بی‌تفاوتی ارزش دارایی نسبت به سیاست‌های اقتصادی دولت‌ها و ارزش‌گذاری بر مبنای عرضه و تقاضا داخل شبکه است.

بررسی‌ها نشان می‌دهد، علاوه بر ذات شفافیت‌گریز «رمزارزها» که تخلفاتی نظیر کلاهبرداری، پولشویی و مسدودی کیف پول‌ها را به دنبال داشته، اثرپذیری قیمت ارزهای مجازی از اظهارات ثروتمندان، سهام‌داران عمده و نیز سیاست‌گذاری اقتصادهای بزرگ، ریسک بالاتر سرمایه‌گذاری و نوسانات به مراتب شدیدتری را نسبت به شبکه‌های متمرکز به سرمایه‌گذار تحمیل می‌کند.

گواه این ادعا، رخدادهایی همچون کاهش چشم‌گیر ارزش بیت‌کوین در پی اجرای بسته مالیاتی در آمریکا، ریزش شدید انواع ارز مجازی در پی اظهارات سرمایه‌گذاران برجسته، افزایش قیمت جهانی طلا با افول رمزارز به عنوان دارایی بدون پشتوانه و افزایش حجم کلاهبرداری‌ها از سرمایه‌گذاران ایرانی است.

پلیس: کسی پاسخگوی بازار رمزارز نیست!

در همین رابطه، گودرزی رئیس پلیس امنیت اقتصادی تهران بزرگ در تازه‌ترین واکنش به پدیده ارزهای مجازی اظهار داشت: توصیه می‌کنیم هموطنان به دلیل عدم اشراف موجود، در بازار رمزارزها سرمایه‌گذاری نکنند. اگر فردی در این بازارها، سرمایه خود را از دست دهد، کسی پاسخگو نیست و ضمانت اجرایی ندارند.

همچنین رئیس مرکز تشخیص جرایم سایبری پلیس فتا با بیان این‌که تعداد تخلفات در حوزه رمزارز افزایش پیدا کرده، اظهار داشت: سرمایه‌گذاری به صورت پانزی یکی از دام‌هایی است که کلاهبرداران برای سرمایه‌گذاران رمزارز پهن کرده‌اند. برخی کلاهبرداری‌ها هم از طریق نرم‌افزارهای جعلی صورت می‌گیرد که اشتراک آنان توسط فرد سرمایه‌گذار خریداری می‌شود. حتی دیده شده کیف پول‌های رسمی نیز توسط این نرم‌افزارها که برخی از آنان در گوگل پلی وجود دارد، هک شده است.

رجبی با اشاره به فیشینگ صرافی‌ها گفت: در فیشینگ، ظاهر سایت جعلی مطابق سایت اصلی بوده و صرفاً آدرس آن متفاوت است. در تبلیغات فضای مجازی آدرس این سایت‌های جعلی در اختیار مردم قرار گرفته و مردم با ورود به این سایت‌ها، اطلاعات حساب کاربری و یا حساب بانکی خود را در اختیار کلاهبرداران قرار می‌دهند.

بانک مرکزی: ریسک تبادل رمزارز به عهده متعاملین است

«درخواست بنده همچون گذشته این است که مردم سرمایه‌های خود را به بازارهای غیررسمی که هیچ مجوزی از نهادهای قانونی ندارند، وارد نکنند.» این جدیدترین توصیه رئیس‌کل بانک مرکزی به سرمایه‌گذاران بازار ارزهای مجازی است.

البته همتی، در بخش دیگری از اظهاراتش رمزارزهای استخراجی مطابق مصوبه هیأت وزیران را، مناسب واردات کالا ارزیابی کرد و مدیریت و تنظیم‌گری مبادلات سایر رمز ارزها را نیازمند بررسی همه‌جانبه، جامع و منسجم دانست.

بانک مرکزی پیشتر نیز در اطلاعیه‌ای تحت عنوان «هشدار مجدد به معامله‌گران رمزارزها» آورده است: «صرافی‌های مجاز و بانک‌ها می‌توانند، در چارچوب ضوابط یاد شده نسبت به انجام پرداخت‌های ارزی بابت واردات از طریق رمزهای استخراج شده در داخل کشور اقدام کنند. اما معامله و خرید فروش رمزارزهای دیگر مجاز نیست. لذا، به هم‌میهنان عزیز اکیداً توصیه می‌شود، از خرید و فروش رمز ارزها خودداری کنند.»

در اطلاعیه مذکور تأکید شده، بر اساس مصوبه دولت، تمام مخاطرات و ریسک‌های انجام تبادل هر نوع رمزارز صرفاً بر عهده متعاملین است.

از سوی دیگر، محمد باقر قالیباف در نامه اخیر خود به رئیس بانک مرکزی و وزیر اقتصاد با اشاره به غیرمجاز بودن صرافی‌های دیجیتال، خواستار اقدام جدی بانک مرکزی در راستای برخورد با این صرافی‌ها شد.

در این نامه آمده است: «یکی از دغدغه‌های مهم فعالان اقتصادی و نمایندگان مجلس این است که با وجود غیر مجاز بودن صرافی‌های دیجیتال در حالی که بانک مرکزی در اسفند ۱۳۹۹ به دارندگان مجوز پرداخت یاری اعلام کرده است که از ارائه درگاه پرداخت به این سایت‌ها خودداری نمایند، همچنان شرکت‌های اصلی ارائه دهنده درگاه پرداخت تحت نظارت شاپرک به ویژه در قالب IPG به این سایت‌ها خدمات می‌دهند. این در حالی است که شاپرک ملزم به ارائه درگاه‌های پرداخت به سایت‌های دارای نماد اعتماد الکترونیک است.»

رئیس مجلس شورای اسلامی همچنین ضمن اشاره به تذکرات مکرر مجلس به بانک مرکزی در مورد ارائه درگاه‌های پرداخت به سایت صرافی‌های دیجیتال که فاقد مجوز لازم بوده‌اند، نوشت: «در صورت متضرر شدن مردم به واسطه وجود درگاه‌های پرداخت دارای مجوز از بانک مرکزی در این سایت‌ها، بانک مرکزی باید پاسخگو باشد.»

البته پس از انتشار این نامه، عبدالناصر همتی، رئیس بانک مرکزی در خصوص مسدود شدن درگاه‌های پرداخت صرافی‌های رمزارزی توسط بانک مرکزی اظهار داشت: «بانک‌مرکزی تا زمان ترسیم نقشه راه مذکور از انجام هر اقدام شتابزده‌ای که این روزها شایعه شده است، خودداری می‌کند.»

 

مواضع سایر کشورها در مورد مبادلات رمزارزها

بررسی سیاست‌گذاری حوزه اقتصادی در سایر کشورها نیز نشان می‌دهد، تاکنون هیچ کشوری از نظر حقوقی بیت‌کوین و سایر ارزهای مجازی نامتمرکز را به عنوان پول به رسمیت نشناخته‌اند و این مسئله حاکی از فقدان زیرساخت حقوقی و قانونی به منظور رسیدگی به شکایات مالباختگان حوزه رمزارز است. حتی برخی از کشورها، قوانین بازدارنده‌ای در این خصوص وضع کرده‌اند.

اخیراً نیز اندرو بیلی رئیس‌کل بانک مرکزی انگلیس در واکنش به بالا گرفتن تب سرمایه‌گذاری در رمزارز، با اشاره به این‌که ارزهای مجازی هیچ ارزش ذاتی ندارند، هشدار داده افرادی که در ارزهای مجازی سرمایه‌گذاری کرده‌اند، باید آماده از دست دادن پول خود باشند!

بمب خبری برای سرمایه‌گذاران داخلی؛ استوی بازداشت شد

شاید مهم‌ترین خبر بازار ارزهای مجازی برای سرمایه‌گذاران داخلی اطلاعیه اخیر مرکز بررسی جرایم سازمان‌یافته سایبری باشد؛ جایی که اعضای «توکن» غیرقانونی، بدون پشتوانه و غیرمعتبر BRG به اتهام اخلال در نظام اقتصادی کشور و با دستور دادسرای ویژه جرایم اقتصادی، دستگیر شدند. نداشتن پشتوانه، تبلیغات شعاری، تمرکز عمده سرمایه در چند کیف پول و ایجاد نوسان جهت تخلیه سرمایه مردم، موج‌سازی‌های جعلی و غیرواقعی و همچنین قیمت‌سازی جعلی و…. تنها بخشی از شاخصه‌های کلاهبردارانه پروژه BRG است.

از منظر فعالیت غیرمجاز این سکوی معاملات رمزارز، انجمن بلاکچین، انجمن فین‌تک و سازمان نظام صنفی رایانه‌ای کشور اعلام کردند، سینا استوی (سکوی تبادل کریپتولند) عضو هیچ‌یک از این تشکل‌های صنفی و علمی معتبربخش خصوصی حوزه بلاکچین و رمز ارز کشور نبوده است.

پیگیری‌های خبرنگار مهر نشان می‌دهد، علاوه بر محرز شدن تخلفات رمزارز BRG، از سوی اعضای این توکن، مسدود شدن سایت و درگاه‌های صرافی غیرمجاز کریپتولند، دسترسی به کیف پول قشری از سرمایه‌گذاران ایرانی رمزارز مسدود شده است.

منبع: خبرگزاری مهر

/ پایان نوشتار

رییس کل بانک‌ مرکزی: آرزوی من نرخ بهره زیر ۱۰ درصد است

عبدالناصر همتی رییس کل بانک مرکزی گفت: پشت پرده رشد ۲۰ درصد واحد پایه پولی در بهمن و اسفند ۹۸ کسری بودجه ۶۰ میلیارد تومانی دولت بود.

وی افزود: پولی که قرار شد در قالب ۵ میلیارد دلار از صندوق توسعه ملی برداشت شود. پولی که اصلا وجود نداشت و پشتوانه نداشت.

رییس کل بانک مرکزی خاطر نشان کرد: متعاقب این اتفاق به دلیل کرونا ۷۵ هزار میلیارد تومان نیز بابت خسارت و بیکاری ناشی از کووید ۱۹ در قالب وام‌های یک میلیون تومانی با نرخ ۱۲ درصد پرداخت شد که این نقدینگی با ضریب فزاینده ۷.۵ درصد رشد کرد. پولی که بانک‌ها به دلیل شرایط خاص کرونا نتوانستند با آن کاری کنند.

همتی افزود: بخشی از این پول به بورس آمد و آن شرایط عجیب در ماه‌های نخستین سال ۹۹ رقم خورد.برای این که رشد پایه پولی را درک کنید باید بدانید که از اول ۹۸ تا بهمن ۹۸ رشد پایه پولی ۱۰ واحد درصد پایه پولی بود، دقت کنید این رشد در  بهمن و اسفند ۹۸ شد ۲۰ واحد درصد پایه پولی.

وی تاکید کرد: در نهایت در بهار ۹۹ معادل ۸۰ هزار میلیارد تومان عرضه مازاد پول ایجاد شد و کشور تاب تحمل چنین نقدینگی فاقد پشتوانه ای را نداشت.آرزوی من نرخ بهره زیر ۱۰ درصد است.

همتی گفت: بانک های عامل حدود ۱۰ میلیارد دلار بابت تفاوت نرخ ارز از صندوق توسعه ملی طلب دارند ولی این طلب قابل وصول نیست.معتقدم مالیات ناحقی از بانک‌ها بابت تسعیر ارز دریافت می‌شود و نباید سهامدار زیر بار این موضوع برود.

اقتصادآنلاین

/ پایان نوشتار

تورم آمریکا از کنترل خارج شد!

نرخ تورم آمریکا برای اولین بار در ۱۳ سال اخیر از چهار درصد عبور کرد.

متوسط نرخ تورم بزرگ‌ترین اقتصاد جهان در ۱۲ ماه منتهی به آوریل با ۱.۶ درصد افزایش نسبت به دوره مشابه منتهی به ماه قبل به سطح ۴.۲ درصد رسید.

این نرخ تورم که ۰.۸ درصد بیشتر از نرخ مورد انتظار قبلی و بالاترین سطح تورمی ثبت شده در آمریکا در ۱۳ سال اخیر بوده، بیش از همه تحت تاثیر افزایش قیمت بخش انرژی قرار گرفته؛ به گونه ای که تورم بنزین به ۴۹.۶ درصد رسیده است. پس از آن نیز سوخت های نفتی با تورم ۳۷.۳ درصد قرار گرفته است.

از سوی دیگر اما بیشترین عامل کاهشی نرخ تورم آمریکا در ماه فوق مربوط به گروه خدمات درمانی بوده است که تورم ۲.۲ درصدی برای آن به ثبت رسیده است. پس از آن نیز بخش مواد غذایی با ۲.۴ درصد قرار دارد. همچنین هسته تورمی که تغییرات گروه اقلام انرژی و مواد غذایی را به دلیل نوسانات بالای آن‌ها در نظر نمی‌گیرد تا پایان ماه آوریل به ۲.۶ درصد رسید که نسبت به ماه قبل خود ۰.۸ درصد بیشتر است.

بر مبنای ماهانه نیز نرخ تورم آمریکا در این ماه با ۰.۳ درصد افزایش نسبت به ماه قبل به ۰.۹ درصد رسید. متوسط نرخ تورم در بازه زمانی ۱۹۱۴ تا ۲۰۲۰ معادل ۳.۲۱ درصد بوده است که بالاترین تورم ثبت شده مربوط به تورم ۲۳.۷ درصدی ژوئن ۱۹۲۰ و کمترین تورم ثبت شده نیز مربوط به تورم منفی ۱۵.۸ درصدی ژوئن ۱۹۲۱ بوده است.

در مدل جدید سیاست گذاری فدرال رزرو، اجازه داده خواهد شد تا برای تقویت رشد اقتصادی و تزریق نقدینگی لازم به بازارها، نرخ تورم از سطح دو درصدی هدف گذاری شده قبلی عبور کند اگر چه طبق گفته جروم پاول- رئیس بانک مرکزی آمریکا، اجازه فاصله گرفتن بیش از حد تورم از سطح دو درصدی داده نخواهد شد.

پس از ۱۲ سال رشد مثبت متوالی، رشد اقتصادی آمریکا تحت تاثیر شیوع کرونا و تعطیلی کسب و کارها در سال ۲۰۲۰ منفی شد.

منبع: خبرگزاری ایسنا به نقل از اسوشیتدپرس

/ پایان نوشتار

دو سیگنال متفاوت از بورس

 بازار سهام سبزترین روز در سال جدید را تجربه کرد و نماگر اصلی تالار شیشه‌ای با افزایش ۹/ ۱درصدی تا یک‌میلیون و ۱۷۹هزار واحد پیشروی کرد. این اتفاق پس از آن افتاد که مقرر شد دامنه نوسان با بازگشت به حالت قبل ضمن متقارن شدن با رشد یک‌درصدی مجموع دامنه همراه شود.
همزمان افزایش نرخ دلار و اظهارات رئیس‌کل بانک مرکزی درخصوص نزدیک بودن زمان اختصاص یک‌درصد از منابع صندوق توسعه به بازار سهام محرک رشد قیمت‌ها شد. اما تنها شاخص کل بورس نبود که سبز شد؛ حقیقی‌ها نیز دیروز بیشترین خالص خرید از ۲۵ بهمن سال گذشته را ثبت کردند و سیگنال‌هایی از خروج پول‌های پارک‌شده در صندوق‌های سرمایه‌گذاری قابل معامله به مقصد سهام دریافت شد.
این در حالی است که همچنان ارزش معاملات در سطوح اندکی باقی مانده است که حکایت از تردید سرمایه‌گذاران دارد که سیگنال متفاوتی محسوب می‌شود. به‌نظر می‌رسد پایداری بورس در مسیر صعود و بازگشت اعتماد سرمایه‌گذاران در گرو سیاست‌های مکمل در ساختارهای معاملاتی و حذف محدودیت‌ها است.

روز سه‌شنبه شاخص کل بورس تهران بیشترین درصد رشد در سال‌جاری را ثبت کرد و همزمان با آن شاهد بازگشت سهامداران خرد به زمین خرید سهام بودیم. اما آیا اصلاح قیمت سهام به پایان رسیده است، آیا در روزهای آینده بورس دوباره رونق می‌گیرد؟ بررسی‌های «دنیای‌اقتصاد» حکایت از آن دارد که پاسخ مثبت دادن به این سوال همچنان زود است؛ اما پیگیری روند تحولات نشان می‌دهد که زیر سایه رشد مجدد قیمت دلار و افزایش تقریبا بی‌مانع قیمت‌های جهانی به‌خصوص در بخش کالاهای اساسی، بعید نیست نهایی شدن ورود منابع صندوق توسعه به بازار سرمایه و سایر اقدامات تقویتی در نهایت به تغییر روند به این بازار بینجامد. از طرف دیگر رصد تحرکات پولی موجود در بورس نیز حکایت از آن دارد که همسو با رشد خالص خرید حقیقی در بازار سهام، خروج پول پارک شده سرمایه‌گذاران خرد در صندوق‌های سرمایه‌گذاری قابل معامله شدت گرفته و بنابراین اصلا بعید نیست که در روزهای پیش رو در صورت تداوم این مساله رونق بازار سهام نیز ادامه پیدا کند.در همین باره روز گذشته محمد نهاوندیان، معاون اقتصادی رئیس‌جمهور با تاکید بر اینکه ۲۰۰ میلیون دلار در نظر گرفته شده صندوق توسعه ملی باید ظرف سه هفته به بازار تزریق شود، عزم دولت را درخصوص حمایت از ابزار سرمایه نمایان کرد. با این حال ارزش دادوستد سهام همچنان پایین است و نشان از شک و تردید سرمایه‌گذاران در خصوص پایان اصلاح دارد.

بازگشت به تعقل

روز گذشته معاملات بازار سهام با رشد قیمت‌ها خاتمه یافت. در این روز شاخص بورس تهران به میزان ۹/ ۱درصد رشد کرد تا صعود حدودا ۲۲ هزار واحدی نماگر بازار سرمایه آن را به محدوده یک میلیون و ۱۷۹ هزار واحدی برساند. این‌طور که به نظر می‌آید در دومین روز معاملاتی پس از انتشار خبر عقب‌نشینی سازمان بورس از بحران سه‌ماهه دامنه نوسان نامتقارن، فعالان بازار سرمایه با روی خوش به داد و ستدهای این بازار و کاهش ریسک نقدشوندگی نگاه می‌کنند و قصد دارند تا با افزایش تقاضا حداقل در کوتاه‌مدت حجم بالای صفوف فروش را در بسیاری از نمادها حتی نمادهای کوچک به عقب برانند. فرآیند این امر بازگشت شاخص کل به محدوده یک میلیون و ۱۷۹ هزار واحدی بود. این در حالی است که در ابتدای هفته جاری انتظار می‌رفت تا خنثی شدن حرف‌درمانی‌ها در بازار سهام و اتخاذ تصمیماتی که در عمل افق روشنی را پیش پای بورس نمی‌گذاشت، مهم‌ترین دماسنج بازارهای مالی کشور را حتی از محدوده ۱/ ۱میلیون واحد نیز پایین‌تر ببرد. با این حال این پیش‌بینی محقق نشد. بر این اساس روز سه‌شنبه سومین روزی بود که از زمان اعمال دامنه نوسان نامتقارن نسبت خالص خرید حقیقی مثبت شد و سرمایه‌گذاران خرد به جای آنکه مانند روزهای قبل به حقوقی‌ها سهام بفروشند به طور خالص سهام بیشتری را خریداری کردند. در این روز نسبت یاد شده به حدود ۱۰۷ میلیارد تومان رسید. رقم به ثبت رسیده در این نسبت به بیشترین حد از ۲۵ بهمن ماه رسیده است. این طور که از تغییرات این نسبت استنباط می‌شود فعالان بازار سرمایه انتظار دارند تا در روزهای پیش‌رو روند قیمت در این بازار به واسطه عوامل مختلفی نظیر همین تصمیم اخیر سازمان بورس با سرعت بیشتری به تعادل نزدیک شده و نسبت به شرایط قبلی نقدشونده‌تر باشد.

عوامل خوش‌بینی

اما اگر از تصمیم اخیر سازمان بگذریم چه مسائل دیگری می‌توانند در روزهای پیش رو نقش حمایتی برای قیمت سهام ایفا کنند؟

از میان بررسی عوامل متعددی که این روزها می‌توانند بر بازار سهام اثر مثبت داشته باشند، بدون شک دلار و قیمت آن از اهمیت بالایی برخوردار است. در واقع اگر بخواهیم تصویری دقیق از آنچه که در این بازار رخ می‌دهد ارائه کنیم بیراه نخواهد بود که به همسویی مهم عوامل از قیمت‎‌های جهانی، رشد نسبی قیمت دلار تا  افزایش دامنه نوسان به طور توامان اشاره کنیم.

در روزهای گذشته شاهد این بودیم که افت شدید قیمت ارز در بازار مربوطه به‌خصوص قیمت دلار آمریکا توانست تاثیر مهمی در کاهش انتظارات تورمی داشته باشد و حتی بسیاری بر این باور بودند که کاهش قیمت در این متغیر مهم اقتصادی می‌تواند بهای آن را در آینده نزدیک به راحتی به حدود ۱۸ هزار تومان نیز برساند.

شکی نیست که اگر چنین انتظاراتی محقق شود نه فقط شاخص بورس بلکه بسیاری از متغیرهای دیگر در اقتصاد که طی سال‌های اخیر بر بال تورم رشد کرده بودند نیز به ذی‌نفعان در تمامی بازارها فشار وارد خواهند کرد. به هر روی این انتظار دست‌کم تاکنون محقق نشده است. بهای دلار آمریکا در طول روزهای اخیر هر چند آهسته اما پیوسته از روند نزولی فاصله گرفته و اصلا بعید نیست تا حصول یک توافق قابل اعتنا میان ایران و قدرت‌های جهانی بر سر برنامه هسته‌ای همچنان همین مسیر را نیز بپیماید.

روز گذشته بهای این ارز به کانال ۲۲ هزار و ۵۰۰ تومان بازگشت. از طرف دیگر در بازارهای جهانی نیز زمزمه مس ۱۳ هزار دلاری و چشم‌انداز رشد قیمت کامودیتی‌ها که به واسطه انتظار تورم روی دلار رقم خورد از عواملی هستند که می‌توانند اثر قابل‌توجهی بر شرایط بازار سرمایه بگذارند.

با توجه به اینکه در حال حاضر بیشتر نمادهای مورد معامله در بورس تهران جزو نمادهای کامودیتی‌محور هستند، اصلا بعید نیست که در روزهای آینده نیز مانند روز سه‌شنبه، حداقل در کوتاه‌مدت شاهد تقویت قیمت سهام و حذف عوامل منفی از نگاه سرمایه‌گذاران باشیم.

البته غلبه خوش‌بینی بر بازار سرمایه امری دور از انتظار نبوده است. بررسی تحرکات قیمت در طول ماه‌های اخیر نشان می‌دهد که بازار سهام به‌خصوص در بخش نمادهای کوچک شاهد افت قیمت قابل‌توجهی بوده و همین امر شرایط را برای حرکت رو به بالای قیمت در بسیاری از نمادها فراهم کرده است. بنابراین طبیعی است که حالا و با کمرنگ شدن عوامل منفی راه برای افزایش قیمت در این نمادها نیز هموار شود.

خبری از منابع صندوق

اما مساله دیگری که در ماه‌های اخیر توانست توجه بسیاری از فعالان بازار سرمایه را به خود جلب کند اختصاص یک درصد از منابع صندوق توسعه ملی به بازار سهام و حمایت از بازار بود که در طول این مدت انتقادات زیادی را برانگیخت و اعتراضات بسیاری را سبب شد. البته این تصمیم موافقان زیادی نیز داشت. از آن زمان تاکنون مجادله بسیاری بین موافقان و مخالفان این اقدام به وجود آمده که در نهایت نیز به دلیل ملاحظات موجود در مجلس شورای اسلامی و ارکان اقتصادی دولت، این مساله به نفع موافقان به سرانجام رسیده است.

حال سخنان رئیس کل بانک مرکزی در خصوص اختصاص یک درصد از منابع صندوق توسعه – که گفته می‌شود رقمی بالغ بر حدود ۲۰۰ میلیون دلار می‌شود – را می‌توان برای افزایش تقاضا در بورس و فرابورس به فال نیک گرفت. آن‌طور که عبدالناصر همتی، رئیس‌کل بانک مرکزی در یک برنامه تلویزیونی بیان کرده، بنا شده تا ارقام موردنیاز برای تامین این منبع به تدریج با فروش ارز در بازار تامین شود. او در این خصوص گفت: «در مورد ۲۰۰ میلیون دلار صندوق هم خردخرد به فروش خواهد رسید اما اشکال این است که تقاضای ارز کم شده، ولی ان‌شاءالله به فروش می‌رسانیم. همین امروز هم صحبت شد که بخش اول آن در صورت فروش طی یک یا دو روز آینده به صندوق تثبیت ریخته شود.»بر این اساس می‌توان امیدوار بود که تزریق منابع مورد بحث به بازار سهام نیز به شکلی تدریجی به گونه‌ای دنبال شود تا ورود مبالغ یاد شده به افزایش هیجانی قیمت و داغ شدن دوباره تنور سفته‌بازی در این بازار نینجامد. حال باید صبر کرد و دید تصمیمات اتخاذ شده در این زمینه چگونه به مرحله اجرا درخواهند آمد.

پول‌های پارک شده در راه سهام؟

اما سبزترین روز بازار سهام از ابتدای سال ۱۴۰۰ تاکنون که در بر گیرنده بیشترین رشد درصدی میانگین وزنی قیمت‌ها در این بازار بود، یک نکته مهم دیگر نیز داشت. روز گذشته صندوق‌های سرمایه‌گذاری قابل معامله شاهد خروج ۲۰۴ میلیارد تومان پول حقیقی از این بخش بودند. این‌طور که به نظر می‌آید بازار سهام در روزهای پیش رو در صورت رشد بیشتر قیمت‌ها و تداوم خوش‌بینی در این بازار با احتمال بیشتری به این رویه ادامه خواهد داد. ثبت خالص خرید حقیقی منفی در این صندوق‌ها به این نکته اشاره دارد که پول‌های پارک شده در بخش کم‌ریسک‌تر بازار سرمایه حالا و با بازگشت امید به این بازار مجددا به سمت معاملات مستقیم سهام بازخواهد گشت. این در حالی است که در ماه‌های اخیر ارزش معاملات خرد این صندوق‌ها حتی از ارزش معاملات خرد سهام در برخی از روزها نیز رکوردهای بالاتری به ثبت رساندند. همان‌طور که در گزارش‌های «دنیای اقتصاد» نیز به آن پرداخته شد، خروج پول حقیقی از سهام به سمت صندوق‌ها در آن زمان حاکی از دست به ماشه بودن سرمایه‌گذاران حقیقی برای بازگشت به معاملات در صورت حصول شرایط مطلوب بود. بنابراین به نظر می‌رسد که در صورت تداوم این روند میوه صبوری این بخش از فعالان بازار به تدریج چیده شود.

منبع: دنیای اقتصاد

/ پایان نوشتار

همتی: نرخ ارز کاهش پیدا می‌کند

عبدالناصر همتی رئیس کل بانک مرکزی با تاکید اینکه نرخ فعلی ارز نرخ واقعی نیست و ما نرخ تسعیر ارز بانک‌ها را نیز ۱۵۹۰۰ تومان برای پایان سال ۹۹ اعلام کردیم، گفت: روند بازار نزولی است و نرخ ارز کاهش پیدا می‌کند.

 همتی یکشنبه شب با حضور در یک برنامه زنده تلویزیونی به تشریح سیاست‌های پولی، بانکی و ارزی پرداخت.

وی در آغاز با بیان اینکه بحث تورم یک بحث مهم و ساختاری در کشور ما است، گفت: در مقاطعی شوک هایی ایجاد می شود و ما باید ببینیم تورم ریشه اش در کجاست. ریشه تورم چند دهه است و در واقع میانگین بلندمدت ما ۲۰ درصد بوده و این  میزان امروز کف تورمی است.

رئیس کل بانک مرکزی افزود: این موضوع تنها به سیاست های پولی بر نمی گردد و دو ناترازی مهم داریم که اگر حل نشود تورم ریشه کن نمی شود. ناترازی اول این است که واردات باید با صادرات غیرنفتی تراز شود و زمانی که تراز نمی شود مجبور می شوید از ذخایر ارزی بانک مرکزی مصرف کنید که باعث تورم می شود. ناترازی دوم برای بودجه دولت است و اصل بر این است که درآمدهای غیرنفتی باید با هزینه ها برابر باشد.

او ادامه داد: اگر مساله اصلی را در اقتصاد نتوانیم حل کنیم در کوتاه مدت می توان با سیاست پولی جلوی نوسانات را گرفت. من معتقدم حکمرانی اقتصادی ما غلط است و با این روشی که است در سال های متعدد که با تثبیت نرخ ارز بتوانیم نرخ ارز را کنترل کنیم، اگر این لنگر از دست ما خارج شود تورم ایجاد می شود. در امسال و سال قبل شوک تحریم و کرونا را داشتیم. درآمدهای ارزی کشور به شدت کاهش پیدا کرد و با پدیده پولی مواجه شدیم. بنابراین نقدینگی انباشت شده سال های گذشته شوک انتظارات منفی در جامعه ایجاد می کند و سپس بالفعل می شود.

همتی همچنین درباره هدفگذاری تورمی افزود: هدفگذاری ما این بود که مجموعه سیاست ها را خواستیم به این سمت ببریم. ما گفتیم حداقل به هسته سخت نزدیک کنیم و تقریبا اردیبهشت ۹۹ بود که تا پایان اردیبهشت امسال پیش بینی شد. کرونا درآمدهای ارزی دولت را دچار شوک کرد و دوم اینکه در فشار حداکثری افتاد. ما نرخ ارز را در تورم هدف ۱۷ هزار تومان گذاشته بودیم که به ۳۳ هزار تومان رسید ولی الان کنترل شد و به ۲۰ هزار تومان رسید.

رئیس کل بانک مرکزی ادامه داد: اواخر سال گذشته فعل و انفعالاتی باعث افزایش یکباره قیمت کالاهای اساسی شد و ما از دی ماه بعد در حال کنترل بودیم که بعد از آن به خاطر کالاهای اساسی باعث شد نرخ ها بالا برود. ما در سال هایی ۱۰۰ میلیارد دلار درآمد داشتیم ولی تورم ۳۰ تا ۳۵ درصد بود و ما امسال درآمد نفت و گاز نسبت به میانگین سال های گذشته تقریبا ۸۰ درصد کاهش پیدا کرد؛ بنابراین وقتی در بودجه وقتی نتوانیم آن را تامین کنیم، از ۲۹ واحد درصد رشد پایه پولی سال گذشته ۲۷ درصد از محل خالص دارایی های خارجی بانک مرکزی می شود که ناشی از تبدیل دارایی های ارزی خارجی به ریال بود.

همتی در ادامه گفت: برای سال جاری ظرف دو هفته آینده هدفگذاری تورمی تعدیل می شود و بزودی اعلام خواهیم کرد. وظیفه مجموعه دولت و مجلس این است که ناترازی بودجه باید حل شود و بانک مرکزی به تنهایی نمی تواند و سیاست کلان اقتصادی کشور است و صادرات غیرنفتی باید افزایش یابد و واردات کمتر شود تا تراز اتفاق بیفتد. از سویی، هزینه های دولت اولا نباید بالا برود و درآمدها باید به سمت مالیات و فروش اموال و دارایی ها باشد.

وی افزود: ما اگر به همین نحو جلو برویم و به سیستم بانکی تکالیف سنگین بدهیم و بانک های دولتی نتوانند افزایش سرمایه بدهند و ما مجموعه ای از مشکلات که جمع شده و بدهی های دولت که جمع شده را داریم که اینها در طول سال های گذشته اتفاق افتاده و ما باید یک اصلاح ساختار جدی در اقتصاد انجام بدهیم وگرنه اینکه فکر کنیم بانک مرکزی می تواند با سیاست پولی اینها را حل کند، نمی شود.

رئیس کل بانک مرکزی در ادامه همچنین درباره مشکلاتی که درخصوص پرداخت وام ازدواج وجود دارد، گفت: سال گذشته بانک‌ها ۹۰۰ هزار فقره وام ازدواج به مبلغ ۴۳ هزار میلیارد تومان پرداخت کردند، اما هیچ کس به این موارد اشاره‌ای نکرده و رسانه‌ها تنها به موارد اندکی که مشکلاتی بر سر وثیقه و غیره پیش آمده اشاره می‌کنند.

همتی ادامه داد: مجلس امسال وام ازدواج را تقریباً دو برابر کرد که بار مالی حدود ۸۰ هزار میلیارد تومان به بانک‌ها تحمیل کرده است، مجلس می‌گوید ۶۰۰ هزار میلیارد تومان مانده قرض‌الحسنه است که ۱۵ درصد آن را می‌توان وام پرداخت کرد اما مشکل اینجاست که مجلس باید مصارف را نیز ببیند و این مانده قرض‌الحسنه، مصرف شده و اقساط آن باید به بانک‌ها برگردد و منابع قرض‌الحسنه اضافه شود.

رئیس کل بانک مرکزی افزود: وثیقه اعلامی مجلس برای وام ازدواج سفته و یارانه بوده که یارانه با توجه به مبلغی که به خانوارها پرداخت می‌شود، کفاف اقساط وام ازدواج را نمی‌دهد و در نتیجه بانک‌ها سفته و اعتبارسنجی را در دستور کار قرار داده‌اند، چرا که آنها نیز باید از بازگشت تسهیلات اطمینان حاصل کنند.

او ادامه داد: بانک‌ها در مواردی که اعتبارسنجی افراد ضعیف باشد درخواست یک ضامن می‌کنند و اگر مواردی بوده که بانک‌ها بیش از یک ضامن درخواست کرده‌اند، مردم می‌توانند به سامانه بانک مرکزی شکایت خود را اعلام کنند.

رئیس کل بانک مرکزی در ادامه گفت: سال گذشته تسهیلات تکلیفی به بانک‌ها ۱۲۰ هزار میلیارد تومان بوده که امسال به ۶۰۸ هزار میلیارد تومان افزایش یافته و تقریباً ۵ برابر شده است که این افزایش به بانک‌ها فشار وارد می‌کند و از طرفی بانک‌ها باید در موضوع بورس، کرونا، خرید گندم و اعطای تسهیلات به خانوارهای آسیب دیده از بلایای طبیعی نیز تسهیلات پرداخت کنند که به منابع بانک‌ها فشار می‌آورد.

همتی تصریح کرد: این در حالی است که بانک‌ها باید به بخش تولید نیز تسهیلات بدهند، سال گذشته ۴۲ درصد تسهیلات در بخش صنعت و کشاورزی داده شده و بنابراین بانک‌ها در ارائه تسهیلات محدودیت منابع دارند، قصد دفاع از بانک‌ها را نداریم اما نباید خدماتی که ارائه می‌دهند نادیده گرفته شود.

وی در ادامه گفت: بانک‌ها در سال گذشته ۸۵ هزار میلیارد تومان تسهیلات به واحدهای کوچک و بزرگ SME ها پرداخت کردند که برای امسال برنامه داریم به ۱۰۰ هزار میلیارد تومان افزایش پیدا کند و همچنین تسهیلات به واحدهای بزرگ، بازار سرمایه، بخش خدمات و وام ازدواج نیز پرداخت شده است. لیست قرض الحسنه در قانون بودجه ۵۰ مورد است و بانک‌ها در این زمینه کمک‌های زیادی کردند.

رئیس کل بانک مرکزی در ادمه و در پاسخ به این پرسش که منتقدان می‌گویند بانک مرکزی با آزاد شدن منابع ارزی بلوکه شده از طریق ارزپاشی، نرخ ارز را با اهداف سیاسی پایین می‌آورد، افزود: بانک مرکزی سیاسی نیست و افزایش ارزش پول ملی دستور رهبر معظم انقلاب است که برای افزایش ارزش پول ملی، نرخ ارز باید کاهش پیدا کند.

وی تصریح کرد: نرخ فعلی ارز نرخ واقعی نیست و ما نرخ تسعیر ارز بانک‌ها را نیز ۱۵۹۰۰ تومان برای پایان سال ۹۹ اعلام کردیم، بانک مرکزی به ارزپاشی اعتقادی ندارد، اما روند بازار نزولی است و نرخ ارز کاهش پیدا می‌کند.

همتی تاکید کرد: روند مداخله در بازار طی سال‌های گذشته تغییر کرده و مداخله در بازار متشکل ارزی و توسط خود صادرکنندگان انجام می‌شود. همانطور که امروز بانک مرکزی حتی یک دلار هم ارز در بازار عرضه نکرده، اما ارزهای عرضه شده در بازار متشکل متقاضی نداشته که نشان می‌دهد دلار پتانسیل پایین رفتن زیر ۲۰ هزار تومان را هم دارد.

رئیس کل بانک مرکزی در ادامه همچنین درباره آزادسازی منابع بلوکه شده ایران در برخی کشورها نیز گفت: خبرها مثبت و فرآیند کار نسبت به گذشته پیشرفت داشته است، اما زمانی که اطلاعات دقیق‌تر شد، وضعیت را اعلام خواهیم کرد.

همتی با بیان اینکه مشکلی در تامین ارز واکسن کرونا نداریم، تصریح کرد: به دستور رئیس جمهوری تامین و تهیه واکسن جزو اولویت‌های کاری قرار گرفته است. ما نیز اعلام کردیم که در حال حاضر تا یک میلیارد دلار برای واکسن در نظر گرفته‌ایم و اقداماتی در دستور کار داریم که براین اساس ۹ میلیون دوز طی یک ماه آینده به کشور ارسال خواهد شد؛ خرداد ماه نیز بخش دوم واکسن از سبد کوواکس وارد می‌شود که به طور کلی هزینه خرید آن ۱۷۸ میلیون دلار بود و بخش اول پرداخت شده و بخش دوم نیز مانده است. همچنین خریدهایی از روسیه داشتیم که بخشی از ارز مورد نیاز را حواله کردیم و بخش دیگری نیز به زودی حواله خواهد شد.

او گفت: هرچند اعلام کرده اند که خرداد ماه تولیدات واکسن به طور جدی وارد بازار خواهد شد، اما منتظر تولید داخل نمانده‌ایم و احساس می‌کنیم هرچه زودتر باید انجام شود و همانطور که قبلا هم اعلام کردم هر درخواستی از وزارت بهداشت بیاید فورا ارز آن را تامین خواهیم کرد.

رئیس کل بانک مرکزی در ادامه همچنین از تامین ۲ میلیارد دلار برای کالاهای اساسی و دارو خبر داد و گفت: امسال در کمتر از دو ماه ۱.۵ میلیارد دلار برای نهاده های دامی و محصولات کشاورزی و ۵۰۰ میلیون دلار نیز برای دارو و تجهیزات پزشکی تامین کردیم که البته ۲ میلیارد دلار هم در نیما تامین شده است.

همتی در واکنش به این پرسش که این منابع چطور تامین شده است؟ پاسخ داد: ما ۳ سال است که در جنگ اقتصادی محکم ایستاده‌ایم و منابع ارزی مورد نیاز کشور را تامین کرده‌ایم و طبیعتا در این شرایط نمی‌توان جزئیات و نحوه تامین را اعلام کرد، همانطور که در جنگ نظامی اطلاعات و جزئیاتی منتشر نمی‌شود و موارد محرمانه‌ای وجود دارد.

وی در ادامه با تاکید براینکه شرایط ارزی کشور بهتر شده و بهتر هم خواهد شد، گفت: درباره تامین ارز و بازار ارز مطمئن باشید سیاسی برخورد نکرده و نمی‌کنم و در راستای منافع اقتصادی عمل خواهیم کرد.

همتی با بیان اینکه ۴۰۰ هزار واحد امسال از بانک ها وام گرفته اند و فعالیت می‌کنند، تاکید کرد: سود مرکب از نظر بانک مرکزی منتفی است و مهلت داده‌ایم تا شهریور ماه کسانی که سود مرکب برایشان حساب شده است، اعتراض کنند و آن را پس بگیرند.

وی در ادامه و در پاسخ به این پرسش که “طبق تبصره ۱۸ قانون بودجه ۱۴۰۰ مکلف شدید، نظام بانکی ۳۶۰ هزارمیلیارد تومان معادل ۲۰ درصد تسهیلات برای ساخت مسکن هزینه کند و یکسری تکالیف از جمله سهمیه هر بانک و دستورالعمل آن هم مشخص شده، چه کاری برای آن انجام داده‌اید؟”، گفت: انجام آن را ابلاغ کردیم، البته بانک‌ها به لحاظ تامین منابع مشکل دارند. ۳۶۰ هزار میلیارد، ۳۰ هزار میلیارد تومان در ماه می‌شود و هنوز ۵ دقیقه از زمانی که درباره قرض‌الحسنه صحبت شد و ۱۰ دقیقه از وقتی که درباره واحدهایی که باید داده شود، بحث شد، نگذشته است. تمام این موارد وجود دارد و تنها موضوع اشاره شده فوق نیست، اما به بانک‌ها گفته شد که باید تلاش کنند تا قانون به اجرا درآید.

رئیس کل بانک مرکزی در رابطه با بحث بورس و نشست سران سه قوه  که برخی از آنها به بانک‌ها برمی‌گشت و درباره استقبال بانک‌ها از این تصمیم نیز افزود: بیان کرد: بانک‌ها علاقمند هستند که به بورس کمک کنند و حتما این کار را انجام خواهند داد.

او ادامه داد: یک بخش از مصوبات مورد اشاره تصویب شده و یک قسمت آن هم به جلسات بعدی شورای عالی هماهنگی اقتصادی سران قوا موکول شد که پس از تایید رهبر معظم انقلاب ابلاغ خواهد شد و هنوز ابلاغ نشده است.

وی افزود: در این مساله چند تصمیم مهم وجود دارد که انتشار اوراق توسط سازمان بورس که با تضمین دولت انجام می‌شود، مقداری از مالیات و کارمزدهایی که دریافت می‌شد به صندوق برخواهد گشت. پیش از این هم  مخالفتی برای وام به کارگزاری نکرده بودیم و با انجام این کار با وجود بخشنامه‌هایی مخالفت نشد، ولی امسال اعلام شد که به شرکت‌های سرمایه‌گذاری که قبلا ممنوع بود، وام دهند. در مورد ۲۰۰ میلیون دلار صندوق هم خرد خرد به فروش خواهد رسید، اما اشکال این است که تقاضای ارز کم شده، اما انشاالله به فروش می‌رسانیم. همین امروز هم صحبت شد که بخش اول آن در صورت فروش در طی یک یا دو روز آینده به صندوق تثبیت ریخته شود.

رئیس کل بانک مرکزی در خصوص مبلغ آن نیز گفت: مبلغ را نمی‌دانم، ولی باید تدریجا به فروش برسد زیرا امسال از انجام تسعیر منع شدیم و این نظر رهبر معظم انقلاب است و از ایشان تشکر می‌کنم که همواره حمایت کردند از مسائلی که مایل به انجام آن هستیم تا جلوی رشد نقدینگی گرفته شود. ارزهای مختلف در اختیارمان قرار می‌گیرد که انشاالله در بازار به فروش برسانیم و ریال آن را وارد صندوق کنیم. امروز هم تصمیماتی در بورس گرفته‌اند، این موارد حتما کمک می‌کند و چنانچه مقداری اعتماد  به این مجموعه بازگردد، وضع بورس بهترخواهد شد.

همتی همچنین در رابطه با بدهکاری دولت به بانک مرکزی یا بانک مرکزی به دولت و اظهار نظر رئیس سازمان برنامه و بودجه در این رابطه که بانک مرکزی را بدهکار دانسته، افزود: حتما (رئیس سازمان برنامه و بودجه) شوخی کردند. دولت به بانک مرکزی بدهکار است و بانک مرکزی در دو سال گذشته ۱۳ میلیارد دلار ارز بابت خرید کالای اساسی به دولت داده است، رهبر معظم انقلاب هم فرمودند، بدهی دولت به بانک مرکزی باید در مدت سه سال پرداخت شود و در ترازنامه بانک مرکزی هم بیش از ۱۰۰ هزار میلیارد تومان از دولت طلب داریم که مربوط به این دولت هم نیست از دولت‌های گذشته باقی مانده است. قبلا هم مطرح کردم  هر موقع بانک مرکزی به دولت بدهکار شد، حکمرانی اقتصادی درست شده یعنی دولت دست به سرمایه‌گذاری زده است.

رئیس کل بانک مرکزی در ادامه درباره معوقات ۹۰ هزارمیلیارد تومانی که در اختیار بدهکاران بانکی است نیز گفت: بانک مرکزی با نمایندگان قوه قضاییه، وزارت اطلاعات و سایر نهادهای امنیتی و قضایی در حال پیگیری این مساله است که الحمدالله به جاهای خوبی هم رسیده و بخش قابل توجهی از آن‌ها وصول شده است. یک خبر خوب هم بیان کنم که نسبت معوقات به تسهیلات به ۷.۶ درصد رسیده، الان هم مانند سابق وام بدون حساب و کتاب پرداخت نمی‌شود.

وی همچنین درباره قانون جدید چک نیز افزود: قانون جدید چک پیشرفت خوبی دارد و بانک‌ها به تدریج از نظر اپلیکیشن‌ها و دیگر موارد در حال تجهیز هستند، یک روش هم دنبال می‌کنیم که از طریق ATM هم بتوانند این کار را انجام دهند که کار سختی است و یک یا دو ماه به طول می‌انجامد که با راه‌اندازی آن امکان چک کردن در ATM هم وجود خواهد داشت.

منبع:ایرنا

/ پایان نوشتار

سرمایه‌گذاران ارزهای دیجیتال آماده از دست دادن همه پول خود باشند

رئیس بانک مرکزی انگلستان گفت: ارزهای دیجیتال هیچ ارزشی به لحاظ تاریخی نداشته‌اند و افرادی که در آن سرمایه‌گذاری کرده‌اند باید برای از دست دادن تمام پول خود آماده باشند.

رئیس بانک مرکزی انگلستان، اندور بیلی، گفت: ارزهای دیجیتال هیچ ارزشی به لحاظ تاریخی نداشته‌اند و افرادی که در آن سرمایه‌گذاری کرده‌اند باید برای از دست دادن تمام پول خود آماده باشند.

ارزهای دیجیتالی مانند بیت‌کوین، اتروم و حتی داج‌کوین امسال با رشد سرسام‌آوری روبرو شده‌اند که این سرمایه‌گذاران را به یاد حباب بازار ارز دیجیتال در ۲۰۱۷ می‌اندازد که در آن تنها یک سال پس از رسیدن قیمت بیت‌کوین به ۲۰ هزار دلار، قیمت آن تا ۳,۱۲۲ دلار سقوط کرد.

رئیس بانک مرکزی انگلستان در یک کنفرانس خبری در مورد ارزش ارزهای مجازی گفت: این ارزها ارزش ذاتی ندارند بلکه ارزش خارجی و غیرذاتی به آنها داده شده است.

او ادامه داد: من یک بار دیگر با قاطعیت کامل می‌گویم؛ اگر برای از دست دادن تمام پول خود آمادگی دارید، این ارزها را بخرید.

پیش از این هم ناظر خدمات مالی انگلستان، اف‌سی‌ای، در ماه ژانویه در مورد معامله ارزهای دیجیتال هشدار داده بود. اف‌سی‌ای در بیانیه‌ای گفته بود: سرمایه‌گذاری در ارزهای دیجیتال و یا سرمایه‌گذاری‌ها و وام‌های مرتبط با آنها پول سرمایه‌گذاران را در معرض ریسک‌های بسیار بالایی قرار می‌دهد.

در ادامه این بیانیه آمده بود: اگر مصرف‌کنندگان در این نوع کالا سرمایه‌گذاری کنند باید آماده این باشند که تمام پول خود را از دست بدهند.

منبع: خبرگزاری مهر به نقل از سی‌ان‌بی‌سی،

/ پایان نوشتار