در حالی که بسیاری از فعالان انتظار داشتند تا با احیای تقاضا شاهد ثبت یک رشد نیرومند دیگر در بخش صنعت بزرگترین اقتصاد جهان باشیم، موسسه مدیریت عرضه آمریکا اعلام کرد شاخص فعالیت کارخانجات این کشور تا پایان ماه آوریل به ۶۰.۷ واحد رسید که آشکارا از سطح ۶۴.۷ واحدی ثبت شده در ماه قبل فاصله گرفته است. از طرف دیگر با توجه به کمبودهای پیش آمده در تامین برخی از مواد اولیه، متوسط رشد قیمت مواد صنعتی به بالاترین سطح خود از ماه ژوییه ۲۰۰۸ تاکنون رسید.

رکود اقتصادی در قاره سبز با وجود بازگشایی بخش های مختلف اقتصادی و واکسیناسیون ادامه دارد تا جایی که مرکز آمار اتحادیه اروپا گزارش اولیه خود از رشد اقتصادی کشورهای اروپایی در نخستین فصل سال ۲۰۲۱ را منتشر کرد که بر این اساس، متوسط رشد اقتصادی ۱۹ کشور عضو منطقه یورو و ۲۷ کشور عضو اتحادیه اروپا به ترتیب منفی ۰.۶ درصد و منفی ۰.۴ درصد بوده است که این رشد در مقایسه با متوسط رشد سه ماهه قبل در منطقه یورو ۰.۱ درصد و در سطح اتحادیه اروپا ۰.۲ درصد کاهش پیدا کرده است.

وزارت بازرگانی آمریکا آمار اولیه سه ماهه نخست امسال را اعلام کرد که بر این اساس نرخ رشد اقتصادی این کشور مثبت ۶.۴ درصد اندازه گیری شده که این رقم ۲.۴ درصد بیشتر از رشد سه ماهه قبل و ۰.۳ درصد بیشتر از نرخ رشد پیش بینی شده قبلی بوده است.  این رشد اقتصادی که سومین رشد فصلی متوالی ثبت شده این کشور بوده است، بیش از همه تحت تاثیر رشد نیرومند بخش سرمایه گذاری های ثابت و تقاضای مصرفی قرار گرفته است.

مرکز پیشگیری و کنترل بیماری ها در اروپا در گزارشی اعلام کرد که انتظار دارد میزان شیوع ویروس کرونا در قاره سبز تا یک ماه آینده کاهش پیدا کند. با این حال نگرانی ها از ورشکستگی گسترده کسب و کارها کماکان به قوت خود باقی مانده است چرا که در نتیجه محدودیت های کرونایی، این شرکت ها ناچار شده اند مقادیر زیادی استقراض کنند و در صورت تداوم نیافتن حمایت های دولت ها و بانک های مرکزی، شمار بیکاران بالا خواهد رفت.

نگرانی از وضعیت هند به دلیل فروپاشی نظام درمانی این کشور در مواجهه با کرونا شدت گرفته چرا که گونه جهش یافته هندی دارای شدت شیوع و قدرت کشندگی بالایی است. برخی کشورها ممنوعیت هایی برای ورود اتباع هندی و تجارت با این کشور وضع کرده و پروازها از مبدا و به مقصد هند را متوقف کرده اند. از آنجایی که هنوز کارایی واکسن های فعلی در برابر گونه هندی مورد تردید است، شیوع آن در جهان می تواند دور تازه ای از محدودیت های سراسری را رقم بزند.

با افزایش حجم فعالیت های تجاری و احیای تدریجی سطح تقاضا میزان سودآوری شرکت های بزرگ بورسی مجددا رو به افزایش است. نتایج یک بررسی صورت گرفته نشان می دهد بیش از سه چهارم شرکت های لیست شده در شاخص اس اند پی ۵۰۰ آمریکا، در سه ماهه نخست امسال سودآوری بیشتری از چیزی داشته اند که قبلا برای آن ها پیش بینی شده بود. علاوه بر شرکت های بزرگ آمریکایی، وضعیت برای شرکت های اروپایی نیز در نخستین فصل سال نسبت به فصل قبل بهتر شده است.

میزان فروش خانه های جدید آمریکا در ماه مارس با افزایشی قابل توجه نسبت به ماه قبل به یک میلیون و ۲۱ هزار واحد رسید که این افزایش حتی از پیش بینی ۸۴۶ هزار واحدی نیز بسیار بیشتر بوده است. این میزان که بالاترین رکورد ثبت شده از آگوست سال ۲۰۰۶ بدین سو محسوب می شود بیش از همه به لطف افزایش ۴۰.۲ درصد سالانه در مناطق جنوبی رقم خورده و ایالت های غرب میانه نیز با رشد ۳۰.۷ درصدی در رده بعدی قرار دارند.

تاکنون بیش از ۱۵۴ میلیون و ۶۷۶ هزار و ۴۲۰ مورد ابتلا به کرونا گزارش شده است که در این بین سه میلیون و ۲۳۳ هزار و ۳۹۴ نفر جان خود را از دست داده‌اند. در بین کشورهای مختلف، بالاترین تلفات مربوط به آمریکا با ۵۹۱ هزار و ۶۲۲ نفر، برزیل با ۴۰۸ هزار و ۸۲۹ نفر، هند با ۲۲۵ هزار و ۲۹۵ نفر، مکزیک با ۲۱۷ هزار و ۳۴۵ نفر و انگلیس با ۱۲۷ هزار و ۵۴۳ نفر بوده است.

جف کاربونه – تحلیلگر ارشد بازار سرمایه در موسسه کرنرستون ولث – گفت: هر چند که وزیر خزانه داری آمریکا گفته است که برنامه پیشنهادی دولت برای اجرایی شدن یک بسه محرک بزرگ دیگر تاثیر شدیدی روی نرخ تورم ندارد اما انتظارات فعالان بازار به طرز آشکاری نسبت به شش ماه قبل عوض شده است. وضعیت رشد اقتصادی در حال حاضر بهتر از چیزی است که فعالان را بترساند اما اگر شاهد کاهش سودآوری شرکت ها یا کاهش رشد باشیم، واکنش بورس شدید خواهد بود.

بورس آمریکا

در وال استریت همه شاخص ها ریزشی بودند؛ تا جایی که هر سه شاخص اصلی بورسی در سطح پایین تری از روز قبل خود بسته شدند.

شاخص «داوجونز ایدانستریال اوریج» با ۰.۲۶ درصد کاهش نسبت به روز قبل و در سطح ۳۴ هزار و ۲۶.۰۳ واحد بسته شد. شاخص «اس اند پی ۵۰۰» با ۱.۰۵ درصد ریزش تا سطح ۴۱۴۸.۵۶ واحدی پایین رفت و دیگر شاخص مهم بورسی آمریکا یعنی «نزدک کامپوزیت» با ۲.۳۸ درصد کاهش در سطح ۱۳ هزار و ۵۶۴.۰۶ واحدی بسته شد.

بورس‌های اروپایی

در معاملات بازارهای بورس در اروپا، شاخص “فوتسی ۱۰۰” بورس لندن با ۰.۶۷ درصد ریزش نسبت به روز قبل و در سطح ۶۹۲۳.۱۷ واحد بسته شد.  شاخص “دکس ۳۰” بورس فرانکفورت در آلمان با کاهش ۲.۴۹ درصدی و ایستادن در سطح ۱۴ هزار و ۸۵۶.۴۸ واحدی به کار خود خاتمه داد و شاخص “کک ۴۰” بورس پاریس با عقبگرد ۰.۸۹ درصدی در سطح ۶۲۵۱.۷۵ واحد بسته شد. در مادرید شاخص “ایبکس ۳۵” ۰.۷۱ درصد پایین رفت و به ۸۸۳۰.۴۰ واحد رسید.

بورس‌های آسیایی

در معاملات بورس‌های آسیا، شاخص‌ها عملکرد بدی داشتند؛ تا جایی که شاخص “نیک کی ۲۲۵” بورس توکیو ژاپن با ریزش ۰.۸۳ درصدی تا سطح ۲۸ هزار و ۸۱۲.۶۳ واحدی پایین رفت. شاخص “هانگ سنگ” بورس هنگ‌کنگ ۰.۷ درصد بالا رفت و در سطح ۲۸ هزار و ۵۵۷.۱۴ واحد بسته شد. در چین شاخص “شانگهای  کامپوزیت” کاهش ۰.۷۹ درصدی را تجربه کرد و در سطح ۵۱۲۳.۴۹ واحد بسته شد.

در استرالیا شاخص “اس اند پی اس اند ایکس ۲۰۰” بورس سیدنی با ۰.۵۶ درصد افزایش و ایستادن در سطح ۷۰۶۷.۸۵ واحدی به کار خود خاتمه داد. در بین دیگر شاخص‌های مهم آسیایی، شاخص ” تاپیکس” ژاپن نزولی بود. (معیار محاسبه تغییرات قیمتی، ساعت پایانی معاملات روزانه بورس نیویورک بوده است.)

نفت

در بازار طلای سیاه روند قیمت‌ها صعودی بود. هر بشکه نفت “وست تگزاس اینتر مدیت” با ۰.۲۶ درصد افزایش به ۶۵.۳۰ دلار رسید و نفت خام برنت دریای شمال با صعود ۰.۵۴ درصدی به ازای ۶۸.۵۲ دلار در هر بشکه مبادله شد.

طلا و نقره

همچنین در بازار فلزات گران‌بها، بهای هر اونس طلا با صعود ۰.۱۷ درصدی نسبت به روز قبل در سطح ۱۷۷۶.۹۸ دلار معامله شد. هر اونس نقره با ریزش ۰.۵۶ درصدی به ازای ۲۶.۵۴ دلار مبادله شد.

در دوران ریاست جمهوری دونالد ترامپ، هنگامی که قیمتهایی نفت افزایش پیدا می کرد، اوپک و متحدانش خود را برای سیل انتقادات ترامپ در توییتر و درخواست وی جهت اقدام برای پایین آوردن قیمتها آماده می کردند. اما با روی کار آمدن جو بایدن، اوضاع در کاخ سفید تغییر کرده است. تیم وی هنگامی که ماه میلادی جاری قیمت نفت برنت به بیش از ۷۰ دلار در هر بشکه صعود کرد و افزایش ۴۰ درصدی از ابتدای سال ۲۰۲۱ نشان داد، هیچ حرفی به میان نیاوردند.

یک منبع آگاه در اوپک در این باره گفت: افراد بایدن در بخشهای دیگری مانند مبارزه با پاندمی مشغول هستند.

موضوع این نیست که توییتر دیگر ابزار ارتباطی مورد علاقه برای اعلام درخواستهای آمریکا نیست. بلکه به گفته منابع آگاه در اوپک، هیچ کس از دولت بایدن تاکنون به صورت غیررسمی با اوپک برای اعتراض نسبت به افزایش اخیر قیمتهای نفت تماس نگرفته است. افزایش اخیر قیمتها پس از تصمیم اوپک و متحدانش در مارس برای حفظ محدودیت عرضه فعلی در آوریل به جای افزایش تولید، روی داد.

معامله گران و منابع بازار می گویند هنگامی که اوپک و متحدانش در آوریل دیدار کنند، با علم بر این که کاخ سفید در کار آنها دخالت نمی کند، می توانند سیاستهای تقویت قیمتهای نفت را دنبال کنند. یک منبع معاملاتی و ناظر باسابقه اوپک در این باره گفت: اکنون زمان ایده آلی است. هیچ کس دیگر مجبور نیست نگران واکنش واشنگتن باشد زیرا ترامپ رفته است.

پس از افت شدید تقاضا که باعث سقوط شدید قیمتهای نفت در سال ۲۰۲۰ شد، قیمتها بهبود پیدا کردند. قیمت نفت برنت پس از تصمیم چهارم مارس اوپک پلاس برای حفظ محدودیت عرضه فعلی، در هشتم مارس به ۷۱ دلار و ۳۸ سنت در هر بشکه صعود کرد. با این حال جن ساکی، دبیر مطبوعاتی کاخ سفید هنگامی که در چهارم مارس درباره تصمیم اوپک از وی سوال است، اظهارنظر مستقیمی نداشت و اعلام کرد آمریکا به کمک به شهروندان آمریکایی از طریق بسته محرک اقتصادی آمریکا متمرکز شده است.

قیمتهای نفت اکنون از رکورد بالایی که داشتند عقب نشینی کرده اند اما همچنان رشد ۲۰ درصدی از ابتدای سال نشان می دهند.

سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید اظهار کرد: از ۲۰ ژانویه که بایدن به قدرت رسید، هیچ تماس مستقیمی میان آمریکا و کاخ سفید درباره سیاست نفتی یا قیمتها وجود نداشته است با این حال این به معنای آن نیست که بازار نفت کاملا از دایره توجه دولت کنار رفته است. دولت بایدن همزمان با بازگشایی اقتصادها و بهبود تقاضا برای نفت، همچنان تحولات بازار نفت را با دقت زیر نظر دارد تا ثبات اقتصادی به عنوان یک ضرورت کوتاه مدت را تضمین کند.

نمایندگان اوپک پلاس فعلا انتظار دارند تولید افزایش پیدا نکند و اگر در اول آوریل افزایش تولید مورد موافقت قرار گیرد، اندک خواهد بود.

سخنگوی شورای امنیت ملی در برابر این پرسش که آیا واشنگتن می خواهد اوپک پلاس با تولید بیشتر نفت موافقت کند، گفت: دولت متعهد به حمایت از سیاستهایی است که دسترسی شهروندان آمریکایی به منابع انرژی پایدار و مقرون به صرفه را تضمین می کند.

تضاد با رویکرد ترامپ از این واضحتر نمی تواند باشد. رییس جمهور سابق آمریکا اغلب از طریق توییتر اوپک را مستقیما خطاب قرار می داد و از این گروه علنا درخواست می کرد سیاست خود را تغییر دهد.

ترامپ در توییتی در ۱۸ ژوییه ۲۰۱۸ هنگامی که قیمت نفت به ۸۰ دلار صعود کرده بود، خطاب به اوپک نوشت: همین حالا قیمت نفت را کاهش دهید.

در آوریل سال ۲۰۲۰ که قیمتهای نفت سقوط کرد و تولیدکنندگان نفت آمریکا را مانند سایرین به ورطه فروپاشی کشاند، ترامپ به میانجیگیری میان عربستان سعودی و روسیه پرداخت که به توافق جدید اوپک پلاس برای محدودیت تاریخی تولید این گروه منتهی شد. و این توافق همچنان اجرا می شود.

اما بایدن از زمانی که به ریاست جمهوری آمریکا رسیده است، فاصله خود را از عربستان سعودی و روسیه که سران گروه اوپک پلاس هستند، حفظ کرده است. دولت وی سعودیها را بر سر ماجرای قتل جمال خاشقچی در سال ۲۰۱۸ هدف تحریم قرار داده است و رییس جمهور آمریکا اظهار کرده است ولادیمیر پوتین، همتای روسی خود را یک قاتل می داند که باعث تیرگی کم سابقه روابط دیپلماتیک دو کشور از دوران پس از جنگ سرد تاکنون شده است.

بر اساس گزارش رویترز، سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید اظهار کرد تیم بایدن به دنبال آن نیست که نقش کم تحرکتری در مقایسه با دولت ترامپ در اعمال نفوذ بر سیاست اوپک داشته باشد اما تاکید روی انرژی پاک است. آمریکا از روابط قوی با سایر اقتصادهای تولیدکننده نفت برای پیشبرد معنادار گذار انرژی پاک و پیگیری مشترک اهداف اقلیمی استفاده خواهد کرد. هدف مذکور، دستیابی به سطح کربن خنثی تا سال ۲۰۵۰ است.